Niederkrüchten, 27 augustus 2020

Gezonde bouwmaterialen – een fundamentele factor als het gaat om gezonde gebouwen. In het artikel van vandaag gaan we in op het onderwerp houtbouw. We spraken met Markus Steppler van het bedrijf DERIX Holzleimbau en vroegen naar zijn ervaringen. In het interview introduceert hij het onderwerp “Bouwen met hout” en bespreekt hij de bijzondere kenmerken, uitdagingen en voordelen voor het milieu en de menselijke gezondheid.

Een interview met Markus Steppler.

Wat betekent bouwen met hout precies?
Hout is een van de oudste bouwmaterialen ter wereld – en tegelijkertijd, met de nieuwe productiemethoden, een van de modernste. Bouwen met hout betekent vandaag de dag digitaal en bijna volledig geautomatiseerd bouwen. Hele wand- en plafondelementen of zelfs hele ruimtes worden modulair en in serie vervaardigd in hoge prefabricage en allemaal van massief hout. Het gebruik van hout in de bouw is veelzijdig: van pure hallenconstructies (bijv. voor supermarkten, logistiek, sporthallen of luchthaventerminals) tot gebouwen met meerdere verdiepingen in de woningbouw of voor kantoorgebouwen, er zijn tegenwoordig veel verschillende toepassingsgebieden. Balken, kolommen, wand- en plafondelementen worden in veel verschillende afmetingen gebruikt. Vaak wordt de houtconstructie aangevuld met conventionele onderdelen, bijvoorbeeld in de kelders, funderingen of de trapkern. In Duitsland maken de innovaties in veel staatsbouwvoorschriften het al mogelijk om met massief hout te bouwen tot aan hoogbouw en daar zijn wereldwijd al enkele indrukwekkende voorbeelden van.

Wat is er zo bijzonder aan bouwen met hout en welke voordelen biedt het?
Hout is vooral uniek omdat dit het enige natuurlijke hernieuwbare bouwmateriaal ter wereld is. Naar mijn mening is hout het enige materiaal dat niet bijdraagt aan de vernietiging van onze wereld. Bovendien is bouwen met hout ook de enige manier om klimaatneutraal te bouwen. Terwijl de productie van beton / cement verantwoordelijk is voor een groot deel van de wereldwijde CO²-uitstoot, binden houten bouwonderdelen zelfs op lange termijn CO² in de gegroeide draagstructuur. Dit betekent dat hout een negatieve CO²-balans heeft ten opzichte van beton door het substitutie-effect en het extra bindende effect – ondersteund door duurzame bosbouw in Europa. Bovendien zorgen houten wanden en plafonds voor een zeer aangenaam en gezond ruimteklimaat, hebben ze een zeer hoog draagvermogen en kunnen ze daarom ook in slankere wandconstructies worden gebouwd. Dit geeft weer ruimtewinst en maakt door de lichtere bouwwijze ook een slankere fundering of een aanvulling op de bestaande bouwvoorraad mogelijk.

Met welke vooroordelen over bouwen met hout heeft u regelmatig te maken?
Hout is brandgevoelig. Net zoals meubilair en vloerbedekking kan hout ook branden. Hout in de draagconstructie brandt echter zeer gelijkmatig, vormt een pyrolyse-laag en kan daarom zeer nauwkeurig gedimensioneerd worden voor zijn draagkracht tijdens een brand. Staal daarentegen faalt op een bepaald moment tijdens de brand plotseling zonder dat dit aan het staal te zien is. Op basis van deze bevindingen zijn al tal van bouwvoorschriften per houtconstructiemethode aangepast.
Houtrot. Natuurlijk zullen sommige houtsoorten uiteindelijk rotten als ze jarenlang worden blootgesteld aan water en weer. Maar hier gaat het over houten constructies, die eigenlijk altijd beschermd zijn tegen het weer en dus een zeer lange levensduur hebben. Kijk maar eens naar Aziatische tempels of Noorse staafkerken, die al vele honderden jaren volledig van hout zijn gemaakt. Hier vraagt niemand meer om duurzaamheid. Het hangt altijd af van een goede planning.

Wat zijn volgens u de belangrijkste redenen hiervoor?
Wat de brandbeveiliging betreft, denk ik dat het duidelijk de Duitse geschiedenis is, vooral de foto’s, toen veel houten plafonds in de binnensteden tijdens de wereldoorlog door brandbommen werden verwoest. Deze beelden zijn nog steeds stevig verankerd in de geest van veel mensen. Op basis hiervan werd ook in hogere gebouwen decennialang hout als bouwmateriaal uitgesloten. Vandaag de dag weten we gelukkig meer over het brandgedrag van massief hout in vergelijking met staal en beton. We leren van andere landen en dat werkt positief.
Als het gaat om het onderwerp duurzaamheid is de kennis over moderne houtbouw naar mijn mening nog niet in alle vakkringen volledig aanwezig – termen als X-LAM of kruislings gelamineerd hout zijn nog niet overal doorgedrongen. Het is nog steeds onze taak, en dat zal ook de komende jaren zo blijven, om deze kennis verder te verspreiden en door middel van verdere projecten in de massa te brengen.

Ook al zijn er steeds meer houten huizen, qua breedte is het bouwen met hout nog niet aangekomen. Waarom is dat? Spelen de kosten hier een grote rol?
Ik denk dat dit met name ook te wijten is aan het gebrek aan specialisme en productkennis – niet alleen de eigenaar van het gebouw is zich niet bewust van de huidige mogelijkheden met massief hout, maar ook een groot aantal gespecialiseerde planners en architecten. Onderwijswerk, referentieprojecten en de verspreiding van kennis (ook in studies en onderwijs) zijn de doorslaggevende factoren. Want afgezien daarvan is er geen enkele reden waarom hout niet een dragend onderdeel van elk gebouw zou zijn – de positieve effecten op onze aarde en ons klimaat zijn aantoonbaar.

Denkt u dat de houtbouw op de lange termijn zal zegevieren?
Dit is slechts een logisch gevolg. Je zou je ook kunnen afvragen of windenergie of zonne-energie op de lange termijn de overhand zal krijgen over kolencentrales. Net zoals hernieuwbare energieën of alternatieve auto’s op de lange termijn onmisbaar zullen worden, zal ook hout zich in de 21e eeuw ten volle doen gelden ten opzichte van beton en staal. Natuurlijk zal voor bepaalde onderdelen nog steeds gerecycled staal en beton nodig zijn, maar in wezen zal hout de draagconstructie vervangen. Last but not least zal ook het thema “gezonde ruimtes” een grote rol spelen – de visie is dat we binnen in gebouwen een gezonder klimaat zullen creëren dan buiten in de frisse lucht.

Voor welke uitdagingen staat u in de toekomst?
De betonnen lobby is bijzonder sterk in Duitsland. Houtbouwverenigingen daarentegen werken op zeer kleine schaal, waardoor de impact enigszins kan worden ondermijnd. Maar ik geloof dat iedereen die aan onze toekomst denkt automatisch deel uitmaakt van de houtlobby. De centrale uitdaging is dan ook om kennis steeds verder te verspreiden, de passie voor klimaatneutraal en gezond bouwen verder aan te wakkeren en de problematiek van de jongere generaties in de volle breedte in de samenleving te brengen. Houtbouwprojecten zijn meestal ook architectonische hoogtepunten – deze referentieprojecten in de houtbouw zijn mooi, maar het duidelijke doel moet zijn om alle zogenaamde “standaardgebouwen” in de dorpen, voorsteden en steden ook volledig in duurzame houtbouw te implementeren.

Wat is de relatie tussen hout en de menselijke gezondheid?
Enerzijds verbetert hout het binnenklimaat door snel vocht op te nemen en gecontroleerd weer af te geven aan de ruimte. Bovendien stoot hout als zichtbaar wand- of plafondelement verschillende stoffen uit die een positief effect hebben op onze gezondheid. Maak een wandeling in het bos en geniet van deze stoffen, vooral in naaldbossen. Stel je nu voor dat je het bos in je huis of kantoor kunt brengen. Er zijn zelfs studies die een verlaagde hartslag in schoolklassen in houten gebouwen laten zien, en er zijn aanwijzingen dat bepaalde stoffen die uit naaldhout (terpenoïden) worden uitgestoten, kankercellen kunnen doden.

Welke rol spelen innovaties in de houtbouw? Heeft hout zich verder ontwikkeld als bouwmateriaal? Welk onderwerp moet nog onderzocht worden?
De houtconstructie wordt gekenmerkt door innovaties. Het duurt altijd maar een paar weken voordat er een nieuw type bevestigingsmiddel, een nieuw type rekenprogramma of een nieuw type lijmsysteem op de markt is. De afgelopen tien jaar heeft de installatietechniek op het gebied van prefabricage en digitalisering al een enorme ontwikkeling doorgemaakt. Naar mijn mening is er nog veel potentie op het gebied van plafondsystemen en in de prefabricage van bijvoorbeeld buitenmuurelementen. Ik zou ook graag zien dat er nog intensiever onderzoek wordt gedaan naar de effecten van hout op de menselijke gezondheid.

Hoe kan bouwen met hout bijdragen aan de bescherming van het klimaat en daarmee aan het redden van de wereld?
De temperatuur op aarde hangt vooral af van de CO²-concentratie in de atmosfeer. En hier heeft de mensheid in de afgelopen 100 jaar (!) een concentratie van meer dan 400 ppm veroorzaakt. Ter vergelijking – er is altijd al sprake geweest van “klimaatverandering” op aarde, alleen tijdens de laatste hoge temperatuurfasen zo’n 100.000 jaar geleden was de CO²-concentratie slechts ongeveer 250-300 ppm – dus de gevolgen zijn te voorzien voor ons in de komende decennia en laat me niet werkeloos toezien ten aanzien van mijn kinderen.

Elke gebruikte kubieke meter massief hout bindt op lange termijn tot een ton CO². Dit betekent dat in de loop van de groei een kubieke meter hout deze hoeveelheid CO² uit de atmosfeer heeft verwijderd, de “C” heeft gebonden en de O² weer in de atmosfeer heeft vrijgelaten. Zodra een boom wordt geoogst, wordt ten minste één nieuwe boom geplant (principe van duurzame bosbouw), zodat de hulpbronnen vrijwel oneindig beschikbaar zijn. Binnen de 40 – 60 jaar van de groei tot aan de oogst kan een jonge boom ook aanzienlijk meer CO² opnemen dan een oudere boom. Dit principe, gekoppeld aan verdere herbebossing en de implementatie van duurzame bosbouw buiten Europa, zal een van de weinige manieren zijn om de klimaatverandering te vertragen totdat we over vele jaren een volledig klimaatneutrale samenleving kunnen bereiken – want er zal geen andere uitweg zijn.

Foto: Anastasia Araktsidou

by Sanne Minten, Bluehub BV

Positieve gezondheid als basis voor onderzoek naar gezonde gebouwen
In mijn vorige blog heb ik uitgelegd dat het meerwaarde heeft om niet alleen de fysieke kant van gezondheid mee te nemen bij het ontwerp van gezonde gebouwen, maar ook de mentale kant. Het concept positieve gezondheid biedt hiervoor een mooie basis, dat heb ik aan de hand van persoonlijke voorbeelden toegelicht.

In deze blog wil ik graag een oproep doen om het concept positieve gezondheid, met de 6 pijlers van gezondheid, ook als wetenschappelijke basis mee te nemen in het onderzoek naar gezonde gebouwen. En te onderzoeken of we de Return of Investment voor gezonde gebouwen door het concept van Positieve gezondheid beter rond kunnen krijgen.
Eerst nog even terug naar de uitleg over positieve gezondheid en de meerwaarde:

Positieve gezondheid
Wanneer voelt een mens zich gezond? Machteld Huber heeft hiervoor een mooie definitie ontwikkeld: positieve gezondheid. Gezondheid wordt hierbij weergegeven als een spinnenweb wat bestaat uit 6 pijlers: lichaamsfuncties, mentaal welbevinden, zingeving, kwaliteit van leven, meedoen en dagelijks functioneren. Op ieder van de 6 pijlers kun je een persoonlijke score invullen, zie de afbeelding hieronder.
Haar wetenschappelijk getoetste model beschrijft voor mij heel mooi dat gezondheid niet alleen een fysiek aspect (lichaamsfuncties) heeft, maar ook mentale aspecten, zoals meedoen en zingeving.
Daarnaast laat het spinnenweb zien dat je gezondheidsbeleving heel subjectief en persoonlijk is. Je beoordeelt zelf je beleving van gezondheid aan de hand van alle factoren.

Bron: Stichting Institute for Positive Health (2020): https://iph.nl/downloads/

Positieve gezondheid als uitgangspunt voor gezonde gebouwen
Hoe kan een gebouw mij ondersteunen in mijn gezondheid? Dat is de vraag waar we met het Healthy Building Network onderzoek naar doen en proberen met een netwerk van stakeholders stappen te zetten richting gezondheid-bevorderende gebouwen. Hoe kunnen we nu alle pijlers van positieve gezondheid meenemen in het ontwerp van gezonde gebouwen?
Tot nu toe is in het onderzoek vooral gekeken naar de impact van diverse, objectief meetbare factoren van invloed op onze gezondheid: licht, luchtkwaliteit, temperatuur en geluid. Door middel van empirisch onderzoek wordt door Piet Eicholtz en zijn team onderzocht wat de effecten zijn van deze factoren bij medewerkers van een nieuw gezonde gebouw: Stadskantoor Venlo en de eerdere werkplek van deze medewerkers.

Wat ik zelf als een interessante onderzoeksrichting vind, zijn de ‘zachte’ factoren: nu door HBN omschreven als look & feel, dit gaat over factoren die moeilijk objectief meetbaar zijn, maar die de subjectieve menselijke ervaring in een gebouw weergeven. Wat doet een organisch gevormd plafond met je? Of het verschil tussen werken in een nieuw gebouw of een monument? Wat doen kleuren op de muren met jouw concentratie? Wat het moeilijk te onderzoeken maakt is: welke factoren neem je allemaal mee? En wat voor de één comfortabel is, kan voor de ander juist stress opleveren, hoe ga je daar in de praktijk mee om?

Koud? Ik heb het warm!
Neem bijvoorbeeld de beleving van kou of warmte. Iedereen heeft het wel eens koud, maar toch is het ook een hele individuele ervaring. De een zit altijd met een trui op kantoor, de ander in een T-shirt.

Een goed gevoel bij fenomenologisch onderzoek
Volgens mij is het belangrijk om alle persoonlijke ervaringen mee te nemen in het onderzoek naar gezondheid, die bepalen de totale ervaring van gezondheid van de mens.

Hoe zouden we dat kunnen onderzoeken?

Misschien door terug te kijken naar de natuurfilosofie, de voorloper van onze natuur wetenschap (empirisch onderzoek). In de natuurfilosofie werden namelijk ook niet-waarneembare aspecten van de natuur onderzocht. Een moderne stroming hiervan is de fenomenologie. Daarbij wordt uitgegaan van de directe en intuïtieve ervaring. Dat beschrijft dus meer kwalitatief/emotioneel hoe voel ik me op mijn werkplek, thuis of in de natuur?

Graag hoor ik andere invalshoeken voor onderzoek. Daarom eindig ik met een call to action naar aanvullend (fenomenologisch) onderzoek naar gezonde gebouwen. Welke architect/onderzoeker/projectleider/onderwijsinstelling… heeft interesse om mee te doen en een bijdrage te leveren aan onderzoek naar positieve gezondheid en gezonde gebouwen?

Laat het me weten [email protected] of via Healthy Building Network.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Fotos: Sanne Minten


 

Krefeld, 19 augustus 2020

Sinds de verhuizing naar hun nieuwe kantoor bewegen de medewerkers van Interface Deutschland GmbH ongeveer 45 minuten langer dan voorheen. Dit komt door hun nieuwe Living WorkPlace. De ruimtes met de geïntegreerde showroom zijn uitnodigend en leiden tot meer welzijn en tevredenheid van de medewerkers. Het tot in het kleinste detail uitgevoerde Biophilic Design laat de medewerkers de verbinding voelen met de natuur, die ook in het bedrijf wordt beleefd. We spraken met mevrouw Salditt en mevrouw Jungton en vroegen naar hun ervaringen.

Een interview van Anna Appenzeller met Anne Salditt en Ramona Jungton.

‘Jullie werken nu vier jaar in het nieuwe pand. Hoe zou u de nieuwe arbeidswereld omschrijven in vergelijking met de oude situatie? En wat vind je er het leukst aan?’

‘De sfeer hier is gewoonweg aangenaam. Het ontwerp van het interieur draagt bij aan de goede sfeer, alsook de hele interactie. Onze Living WorkPlace is een plek waar we ons volledig op ons gemak voelen. Het wordt gekenmerkt door verschillende werkmogelijkheden. We hebben aparte ruimtes waar men zich kan terugtrekken om geconcentreerd te werken, maar ook gebieden voor het werken in teams of overleg. Omdat we geen vaste werkplekken meer hebben, ontstaan er totaal andere mogelijkheden om samen te werken. We werken hier ook dicht bij de natuur – door het Biophilic Design in het gebouw, maar ook het uitzicht op bomen en weiden hier in het Business Park. Waar er op de oude locatie grijze industrie was, is het nu groen.’

‘Is er een direct verband tussen het concept en uw klanten? Zo ja, hoe reageren zij dan?’

‘We krijgen constant positieve feedback van klanten. We hadden al eerder een transparante cultuur, maar dankzij de geïntegreerde showroom is de uitwisseling nog beter geworden. Bezoekers voelen zich hier direct onderdeel van onze kantoorfamilie. Velen hebben het al op foto’s of op onze homepage gezien, maar zijn toch verbaasd hoe mooi en aangenaam het hier is. Deze plek is een van de geheimen van ons succes en we hebben er veel baat bij. Met ons interieurontwerp zijn we zelfs een rolmodel voor andere locaties van ons bedrijf wereldwijd.’

‘Waarom is het de moeite waard om in gezonde gebouwen te investeren?’

‘Met de verhuizing hebben we de mogelijkheid gehad om de Biophilic Design aanpak volledig te integreren in ons eigen kantoor. Dit heeft zijn vruchten afgeworpen: de medewerkers zijn veel tevredener en productiever sinds we deze omgeving hebben gecreëerd. EenHealthy Building is dus ook een Happy Building! Dit hebben we ook kunnen bewijzen in een wetenschappelijk onderbouwde studie. We blij met de sterkere loyaliteit van de medewerkers en de lagere fluctuatiegraad. We hebben een aantal actieve elementen geïntegreerd om onze medewerkers te motiveren om meer te bewegen in hun dagelijkse kantoorleven. En het werkte: gemiddeld leidde het tot 45 minuten meer beweging. Door de integratie van de Biophilic Design aanpak, Active Office elementen en het creëren van veel verschillende werkopties, afhankelijk van de individuele behoeften van elke persoon, voelen we ons over het algemeen productiever.’

Foto: © Lichthalle Krefeld

 

by Sanne Minten, Bluehub BV

Wat is een gezond gebouw voor mij en jou?
Om antwoord te kunnen geven op de vraag, “wat is een gezond gebouw?”, wil ik in deze blog graag dieper ingaan op een ruimere benadering van gezondheid: positieve gezondheid. Daarna geeft ik wat voorbeelden hoe een gebouw voor mij kan bijdragen aan mijn positieve gezondheid. Hoe is dat voor jou? Graag ontvang ik de ervaringen over wat een gebouw voor jou gezond maakt. Dan eindig ik deze blog met een oproep om het gesprek aan te gaan over gezonde gebouwen en om de investering en gezondheidswinst te delen.

Positieve gezondheid
Wanneer voelt een mens zich gezond? Machteld Huber heeft hiervoor een mooie definitie ontwikkeld: positieve gezondheid. Gezondheid wordt hierbij weergegeven als een spinnenweb wat bestaat uit 6 pijlers: lichaamsfuncties, mentaal welbevinden, zingeving, kwaliteit van leven, meedoen en dagelijks functioneren. Op ieder van de 6 pijlers kun je een persoonlijke score invullen, zie de afbeelding hieronder.

Haar wetenschappelijk getoetste model beschrijft voor mij heel mooi dat gezondheid niet alleen een fysiek aspect (lichaamsfuncties) heeft, maar ook mentale aspecten, zoals meedoen en zingeving.

Daarnaast laat het spinnenweb zien dat je gezondheidsbeleving heel subjectief en persoonlijk is. Je beoordeelt zelf je beleving van gezondheid aan de hand van alle factoren.

Bron: Stichting Institute for Positive Health (2020): https://iph.nl/downloads/

Positieve gezondheid als uitgangspunt voor gezonde gebouwen
Vanuit de community Healthy Building Network zijn we bezig met het verwezenlijken van gezonde gebouwen. Tot nu toe is daarbij vooral gekeken naar de impact van objectief meetbare factoren in een gebouw: licht, lucht, temperatuur, geluid) als het gaat om de gezondheidsbeleving. Hoe kunnen we nu alle pijlers van positieve gezondheid meenemen in het onderzoek naar gezonde gebouwen? Daarvoor doe ik graag een voorstel in het vervolg op deze blog.

Eerst volgen hier wat persoonlijke overwegingen over gebouwen die voor mij bijdragen aan mijn positieve gezondheid.

Gezond (kantoor) gebouw voor mij
Wat zijn voor mij belangrijke aspecten in het ontwerp van een gebouw die mijn positieve gezondheid verhogen?

  • Lichaamsfuncties
    Ten eerste zijn de factoren die mijn lichaamsfuncties beïnvloeden (licht, lucht, temperatuur, geluid, planten..) belangrijk om me gezond te voelen. Frisse lucht aanvoer bijvoorbeeld, helpt me goed te concentreren. Luchtkwaliteit is erg belangrijk voor de meeste mensen. Daarom wordt er veel onderzoek gedaan naar ventilatie. Daarbij wordt onder andere gekeken naar het onderzoeksgebied van Natural Intelligence, daarin wordt wijsheid uit de natuur gehaald om ontwerpen slimmer te maken. Hierover volgt later nog een blog.
  • Meedoen
    Een ander belangrijk onderdeel van mijn positieve gezondheid is het meedoen. Daarom is de ontmoeting met de ander in een gebouw, voor mij ook een belangrijke factor. Ook daar wordt gelukkig steeds meer aandacht aan besteed in het ontwerpproces, met diverse ruimtes voor diverse behoeftes: om samen te kunnen werken (vergaderruimte), of om bij te praten (een gezellige koffiehoek) of juist even te kunnen afzonderen (een stilteruimte).
  • Kwaliteit van leven
    Onder de pijler kwaliteit van leven vallen oa. genieten, gelukkig zijn en lekker in je vel zitten. Een gebouw bepaalt mijn stemming. Als ik een verouderd, rommelig gebouw binnenkom of ik loop een opgefrist gerenoveerd monument binnen, dan heeft dat invloed op mijn geluksgevoel. Zeker vorm en kleurgebruik hebben een sterke invloed op mijn gevoel.
    Architecten proberen op het fysieke vlak, qua vorm, kleur en materialen, van alles uit, zoals bijvoorbeeld de organische bouwkunst. Die stijl spreekt mij persoonlijk in ieder geval erg aan, zoals bijvoorbeeld het nieuwe Triodos kantoor in Zeist. Die uitstraling geeft mij een blij gevoel ? Mensen hebben een relatie met de natuur. Een richting ontwerpers focust zich bij ontwerpen gebaseerd op de natuur, biophilic design, op de veronderstelling dat mensen van nature van op de natuur gebaseerde ontwerpen houden, daar kan ik me persoonlijk wel in vinden. Ook hierover meer in een latere blog.
  • Zingeving
    Een derde belangrijk aspect, dat vanuit positieve gezondheid voor mij van belang is bij een gebouw, heeft te maken met zingeving en idealen. Wat voor impact heeft een gebouw op de wereld en haar ecosystemen? Draagt het bij aan regeneratie van ecosysteemdiensten in haar omgeving? De grenzen van ons ecosysteem zijn in zicht en daarom is circulair ontwerpen en rekening houden met verborgen kosten voor mij van belang. Een duurzaam gebouwd gebouw draagt er voor mij aan bij dat ik me gelukkig en dankbaar voel in een gebouw.

Kortom, voor mij is een gezond gebouw: een organisch ontwerp, waarin ik fijn kan samenwerken, gebouwd met natuurlijke materialen, die de omgeving verrijken. Dat draagt bij aan mijn geluksgevoel, inspiratie en positieve gezondheid!

Winst voor wie?
Een gezond gebouw levert niet alleen gezondheidswinst voor jezelf: meer energie, concentratie en leervermogen, maar ook meerwaarde voor je gezin, de maatschappij en je werkgever. Goed om daarom het gesprek met je school of werkgever aan te gaan, zeker als er verhuisd/gerenoveerd gaat worden. Dat is een mooie kans om een win-win situatie te creëren. Zeker voor scholen levert een gezond gebouw veel voordelen, met als grootste voordeel betere concentratie en leerprestaties. En 1% minder ziekteverzuim door een gezond gebouw, dat levert al een zeer gunstige Return of Investment op voor veel werkgevers. Daarom zijn werkgevers en scholen ook steeds meer geïnteresseerd om te investeren in gezondheid. Dat blijkt volgens mij ook uit het feit dat steeds meer werkgevers helpen met gezond gedrag, door mindfulness trainingen of zie bijvoorbeeld de samenwerkingen met bijv. Green Habit. Ook de investeringen in een gezond gebouw worden daarom steeds beter onderzocht.

Wat is voor jou een gezond gebouw? En hoe kunnen we de waardes van positieve gezondheid vertalen naar een investering in een gezond gebouw, bijv. een school of kantoor? Laat het me weten [email protected] of via Healthy Building Network.


Het tweede deel van deze blog zal op 20.07.2020 worden gepubliceerd.

Viersen/ Venlo, 06 augustus 2020

Onze gebouwde omgeving beïnvloedt ons – een feit dat door tal van wetenschappelijke studies wordt bewezen. Bewust of onbewust: wat we zien, ruiken en voelen heeft een direct effect op ons welzijn en op onze gezondheid. Beide kunnen positief worden beïnvloed door de juiste bouwplanning of het juiste ruimteontwerp. Harmonisch design en kleurenschema’s, doordachte materiaalkeuze, passende verlichting, goede ventilatie en geluidsreductie – allemaal middelen die u kunt gebruiken om een gezonde of gezondheidsbevorderende omgeving te creëren.

De grondlegger van de moderne westerse verpleging, Florence Nightingale, was zich hiervan al bewust en eiste al in de 19e eeuw meer ramen, frisse lucht en minder lawaai voor ziekenhuispatiënten. Maar de moderne architectuurpsychologie houdt zich ook bezig met deze vragen. Zo observeerde de Amerikaanse onderzoeker Roger Ulrich in 1984 twee groepen patiënten na een operatie. De ene groep lag in patiëntenkamers met uitzicht op de muur van een gebouw, terwijl de andere groep naar de natuur kon kijken. Het resultaat was duidelijk: de patiënten van de tweede groep hadden aantoonbaar minder pijnstillers nodig, ze hadden minder last van complicaties, hadden minder last van negatieve stemmingen en konden de kliniek na een kortere periode van verblijf verlaten.

De effecten van de zogenaamde “Healing Architecture” zijn inmiddels bewezen in verdere studies. Tot op heden zijn er wereldwijd ongeveer duizend studies die kunnen aantonen dat het milieu ook een positieve invloed heeft op het genezingsproces. Zo daalt uw bloeddruk, daalt uw hartslag en voelt u minder stress. Ook de TU Berlijn doet al enkele jaren onderzoek naar dit onderwerp.

Maar ook bij gezonde mensen is een doordacht gebouw en ruimteontwerp effectief. Een van de middelen om dit te bereiken is het zogenaamde “Biophilic Design”. De “liefde voor de levenden” beschrijft onze aangeboren behoefte aan contact met de natuur. Het innovatieve concept gaat over de mogelijkheden om mensen te verbinden met de natuur, ook in gebouwen en kamers, door het creëren van een natuurlijke of een bijna-natuurlijke leef- en werkomgeving. We brengen immers meer dan 90% van onze tijd door in gebouwen en hebben dus maar beperkt contact met onze natuurlijke omgeving. En zelfs kleine maatregelen, in bestaande gebouwen, kunnen veel bereiken en ons welzijn en onze creativiteit vergroten, ons tevredener en uiteindelijk productiever maken.

Het in Krefeld gevestigde bedrijf Interface Deutschland GmbH laat zien hoe dit er in de praktijk uit kan zien. Wil je er meer over weten? Klik hier.

Foto: Anastasia Araktsidou